Blog

Verschillende zilverbaren uit China

Alles te koop

mei 23, 2018

Vrij recent kwam een voormalig tinnegieter bij me met zilveren voorwerpen. “Gekocht op een vlooienmarkt bij een handelaar die dit in Beijing heeft gevonden”, vertelde hij erbij. Het ging om meerdere zogenaamde ding (錠), die vaak in het Engels vertaald worden als ingot. Objecten uit China zijn populair bij Nederlandse verzamelaar en kunnen heel waardevol zijn. In deze blog meer over dit type zilveren antiek uit China.

Lees meer
Ballerina's met kromzwaarden

Tutu's op het strijdtoneel

september 18, 2017

Tijdens mijn reis naar Beijing namens het CCC (zie vorige blog) bezochten we, naast verschillende (kunst)historische musea, het Nationaal Ballet. De dansers verzorgden een aantal demonstraties  in het schoolgebouw en we bezochten aldaar ook de speciaal ingerichte expositieruimte, waar een impressie werd gegeven van de ontwikkeling van het Chinese ballet. Geheel onverwacht trof ik daar een aantal bekende fotografische afbeeldingen aan die voorkomen op platenhoezen die ik thuis in de kast heb staan. Opeens begreep ik het: mijn collectie revolutionaire langspeelplaten vertegenwoordigt een van de meest populaire culturele manifestaties van China. 

Lees meer
Een selectie borden op de Panjiayuanmarkt

Op reis in Beijing

augustus 07, 2017

Deze week ben ik op reis in Beijing, de hoofdstad van China. Dit keer op uitnodiging van het ‘China Cultural Centre’(CCC), waarvan er inmiddels 30 op de wereld zijn. Met deze centra, die gefinancierd worden door de Chinese regering, hoopt het land haar eigen taal en cultuur te kunnen verspreiden. Samen met reisgenoten uit landen zoals Nigeria, Nieuw Zeeland en Frankrijk wordt ik onderworpen aan een vol programma. Gelukkig had ik na aankomst nog wat vrije tijd om met mijn Nederlandse reisgenoot en zijn Beijingse vrouw de Panjiayuanmarkt te bezoeken. En daar vond ik heel veel nagemaakte klassiekers die nu ook te bewonderen zijn in de tentoonstelling Verboden porselein, exclusief voor de keizer bij Museum Prinsenhof in Delft. Ik kon het niet laten om mijn aankoop hier te delen.

Lees meer
Kippenkopjes in verschillende vormen

In Jingdezhen

oktober 22, 2016

In 2014 schreef ik er al kort iets over: het ‘kippenkopje’. Een exemplaar werd toen voor €26 miljoen door Veilinghuis Sotheby’s verkocht aan een Chinese zakenman. Inmiddels ben ik in Jingdezhen, de productieplaats van het kippenkopje, beland en je struikelt hier over die dingen. Want elke lezer begrijpt dat er sinds de megalomane verkoop van dit type drinkgerei er hier geen winkelier is die het kleurrijke kippenkopje niet verkoopt.  

Lees meer
Detail bord, tinglazuuraardewerk, collectie Musée National Adrien Dubouché in Limoges

Held en herinnering

oktober 07, 2016

Helden zijn er in vele soorten en maten: voetballers, popsterren en natuurlijk vaders. De herinneringen aan deze figuren zijn legio: foto’s, posters, T-shirts en soms zelfs altaren. En zoals ik vaker schrijf is keramiek de ideale drager van herinneringen aan bijzondere personen. Deze keer wijd ik daarom een blog aan een souvenir van een verzamelaar en auteur: Albert Jacquemart.

Lees meer
Paraplubakken, verkoopcatalogus, privécollectie

De paraplubak: IKEA hack avant la lettre?

augustus 19, 2016

Als er tijdens de levensmiddelencrisis van 1917 in de Eerste Wereldoorlog te weinig inmaakpotten blijken te zijn, wordt er in Nederland gegrepen naar oplossingen om de schaarse voedingsmiddelen toch te kunnen distribueren. Ook die handige "steenen parapluiestandaards" moesten eraan geloven volgens de krantenberichten. In deze blog dit keer geen herinneringskeramiek uit WOI, maar aandacht voor de paraplubak. Want ook deze opberger is gemaakt van verschillende materialen, waaronder keramiek. En behalve voor het stallen van paraplu's is dit interieuritem in de afgelopen jaren op verschillende manieren toegepast, oftewel gehackt, zoals dat tegenwoordig heet. Het wordt misschien niet als meest sexy item in het interieur gezien, maar de paraplubak heeft toch al meer dan 100 jaar een vaste plaats in onze huizen. 

Lees meer
Detail bord, tinglazuuraardewerk, coll. Gemeente Vlaardingen

Japanse schoonheid uit Delft

mei 19, 2016

Voor veel mensen is het bekend dat Delfts aardewerk voor een groot deel is geïnspireerd op Chinees porselein. Toch zijn heel veel decoraties te herleiden naar het Japanse keramiek. Persoonlijk vind ik juist dit materiaal een stuk interessanter en mooier vanwege de asymmetrie en de witruimtes, omdat het moderner overkomt. In dit blog ga ik kort in op het zogenaamde Kakiemon-decor dat te zien is op een bordje van Delfts aardewerk uit een opgraving in Vlaardingen.

Lees meer
Lampionnen in de straten van Manchester

Het wordt een apenjaar

februari 07, 2016

Op 8 februari begint het nieuwe jaar voor diverse Aziatische landen, beter bekend onder de algemene noemer ‘Chinees nieuwjaar’. Het lijkt een trend te zijn waar elke stad met een eigen Chinatown aan mee wil doen. Dit nieuwe jaar zal in het teken van de ‘aap’ staan. Wat moeten we ons eigenlijk voorstellen bij zo’n exotisch ‘sterrenteken? Zijn we in de aap gelogeerd? Of wordt het balen als een stekker?

Lees meer
Scherven vaas met Franz Joseph I

Scherven brengen geluk, maar niet voor Frans

januari 24, 2016

Pats! Daar viel ‘ie op de straat. Het oude plastic Hematasje gleed zo van mijn hand toen ik mijn fiets wilde pakken. Franz Joseph is niet meer. Mijn net gescoorde aankoop van herinneringsaardewerk viel in duizend stukjes. Gelukkig zijn er nog vele objecten van porselein waarop Franz J. wel vertegenwoordigd is.

Lees meer
Mortiergranaat

Hoe groot is de jouwe?

november 19, 2015

’s Avonds bij het diner een gehaktbal van een bord met een grote mortier prikken lijkt misschien een beetje ongezellig, maar tijdens de Eerste Wereldoorlog werd dit type borden met artillerie veelvuldig geproduceerd om te herinneren aan de slagkracht van het Duitse Keizerrijk. Ook te vertalen met: “De mijne is groter dan de jouwe”.

Lees meer
Kopjes porselein, links collectie Gemeente Vlaardingen, rechts: particuliere collectie

Peachy

oktober 16, 2015

Deze twee bruingekleurde kopjes lijken een andere kleur decoratie te hebben, maar eigenlijk zijn ze hetzelfde. Het enige verschil is hun geschiedenis, want het ene kopje komt uit de overlevering en het ander heeft ongeveer de laatste 250 jaar doorgebracht als ‘vuilnis’ in de beerput van Herberg de Visser in Vlaardingen. Dit zorgt ervoor dat het ene kopje decoraties van bloemen en perziken in groen en roze heeft en de andere in zwart.

Lees meer
Detail vaas decor 'Florence'

Florence

juli 03, 2015

In de archeologie vindt men niet louter oude schatten. Soms is de grond ‘verstoord’ en zijn verschillende grondlagen uit verschillende tijden met elkaar vermengd geraakt. Het is dan niet zo vreemd om een achttiende-eeuwse scherf te vinden naast een vaas uit de twintigste eeuw. In dit blog wordt een moderne toevalsvondst beschreven die via een vrijwilliger van de archeologische vereniging op mijn pad gekomen is.

Lees meer
Objecten en detail van Modica - decor Paris

Een vaas en een ervaring rijker

mei 24, 2015

“Ja, gewoon doen, want je leeft maar één keer”. En dat is toch wel een belangrijke boodschap als je iemand wil stimuleren om een last-minuteaanschaf te doen op een antiekbeurs. In dit blog beschrijf ik samen met Kirsten Keerssemeeckers haar impulsaankoop op een antiekmarkt en hoe we daarna op zoek gingen naar de kunsthistorische achtergrond van dit object.

Lees meer
Detail bord, Delfts aardewerk, collectie Gemeente Vlaardingen

Tekstbordjes

januari 21, 2015

Ik blog er wel vaker over: borden en schoteltjes van Delfts aardewerk met teksten of afkortingen erop. Zo hebben letters als GWASA een religieuze betekenis en is de origine van het merk MIS nog niet achterhaald. Naast religieuze verwijzingen of merken van fabrieken kunnen letters ook staan voor afstammelingen van het koninklijk huis en zijn er series met borden en schotels die samen een gedichtje vormen. Ik vind het altijd weer een leuke speurtocht om de tekst compleet te maken en ‘geheime’ betekenissen te achterhalen. In deze blog deel ik er weer een aantal.

Lees meer
Detail bord, Duits porselein, privécollectie

Dapper en elegant

november 07, 2014

Jamais lasses, Jamais lâches
Honneur aux vaillantes et gracieuses femmes de France

Nooit moe, nooit opgeven
Eer aan de dappere en elegante vrouwen uit Frankrijk

In de memorabilia van de Eerste wereldoorlog is er speciale aandacht voor verpleegsters die zich, vaak vrijwillig, inzetten voor het behoud van de soldaten. Op verschillende objecten van Franse en Duitse origine is de zuster van het rode kruis hoofdonderwerp. Maar is die aandacht echt voor de vrouwen die hun levens op het spel zetten voor de soldaat of speelt er een groter belang mee?

Lees meer
Detail scherf met draak

Een draak van een verhaal

september 19, 2014

Het opgravingsmateriaal uit Vlaardingen lijkt een onuitputtelijke bron als het gaat om verhalen over keramiek uit de zeventiende en achttiende eeuw. Vele scherven met interessante decoraties wachten op een klein beetje aandacht. Dit keer vertellen een porseleinen kopje en een scherf van tinglazuuraardewerk over hun afbeelding van een draak.

Lees meer
Detail Bord, collectie Streekmuseum Jan Anderson, Vlaardingen

Woordzoeker

augustus 18, 2014

Puzzelen: iets dat in de archeologie verheven is tot ‘core-business’ wat betreft glas en aardewerk. Kleine stukjes worden weer aan elkaar gehecht, zodat de vorm en decoratie van het object zich langzaam onthullen. Totdat blijkt dat de puzzel niet compleet is en de onderzoeker het moet doen met slechts een fragment van de vorm of de beschildering.

Lees meer
Detail schenkkan, Collectie Gemeente Vlaardingen

Niet geschoten

juli 11, 2014

Tussen het archeologische vondstmateriaal in Nederland zijn nog tal van interessante objecten te vinden die ons iets kunnen vertellen over de handel, productie en het gebruik van Delfts aardewerk. Zo ook de Delfts blauwe schenkkan op de afbeelding. Dit object is afkomstig uit een archeologische opgraving in Vlaardingen in 2001. Bij deze site zijn duizenden keramiekscherven opgegraven door het Vlaardings Archeologisch Kantoor (VLAK) en de archeologische vereniging Helinium. De locatie betreft onder andere een door de stad ingerichte stortplaats voor afval, waarin in de periode 1743–1756 stadsafval is gestort. Het materiaal dat gevonden is, dateert van de zeventiende tot de negentiende eeuw.

Lees meer
'Leuke jongens' tijdens de opening van de Romeinenweek 2014

Ook lekker: gevulde kameel!

mei 27, 2014

Wat denk je dat het meest exotische is dat je tot nu toe hebt gegeten? Zijn het de zogenaamde ‘powerfoods’ zoals quinoa, gojibessen of tarwegraspoeder? Meestal is dit blog gewijd aan de objecten waar je deze lekkernijen uit kunt eten zoals schaaltjes van keramiek, maar deze week staat bij mij in het teken van het Romeinenfestival
Het thema van het festival dit jaar is Eten & Drinken. Het lijkt me goed om eens stil te staan bij de eetgewoonten van deze ‘Italiaanse voorvaderen’. Iemand die niet heeft nagedacht over de verspreiding van ons eten over de hele wereld, zou kunnen denken dat de Romeinen al beschikten over tomaten en lekker pizza’s aten, maar niets is minder waar.

Lees meer
Detail Bord 'Slachtverbod' - uit serie van 5

Prelude Herinneringsaardewerk – ter nagedachtenis aan vriend en vijand

mei 09, 2014

Een bord aan de muur als herinnering aan een belangrijk moment: in ons digitale tijdperk, waarbij alle gebeurtenissen meteen online kunnen worden gezet, is een dergelijk voorwerp niet meer dan een 'vintage' snuisterij. Toch worden deze keramieken objecten veel verzameld. De nagedachtenis aan historische feiten lijkt juist de aantrekkingskracht van dit type keramiek te zijn.

Lees meer
© afp.  Chinese porseleinen kopje

Doe maar duur

april 10, 2014

Deze week werd ik meerdere keren geconfronteerd met de megalomane prijs dat voor een Chinees porseleinen kopje is geboden bij een veiling in Hong Kong: €26.000.000. Volgens Sotheby's was dit het hoogste bedrag dat ooit voor een Chinees kunstwerk is geboden, maar is dit wel echt zo?

Lees meer
Detail 'retro-glazuur'

Antiques of the future

maart 21, 2014

Lentekriebels! Het seizoen van de antiekmarkten en beurzen is weer begonnen met de TEFAF. Het is dus tijd om alles af te stoffen en om nieuwe (keramiek-) 'ensembles' samen te stellen voor op dat lege plekje in de kast, op de schouw of aan de muur.

Lees meer
Foto IKEA, behorende bij tweet 13 mrt. 2014

Wie heeft er oude IKEA-catalogi voor mij?

maart 14, 2014

Gisteren zag ik een tweet van Ikea met een de catalogus van 1986. Dit deed me meteen deed denken aan de sectiedagen van de Onderzoeksschool Kunstgeschiedenis (OSK) van een jaar geleden. Tijdens dit symposium dat over kunstnijverheid en historische interieurs gaat, werd het belang van handelscatalogi voor kunsthistorisch onderzoek aangehaald. Er werd opgeroepen om ook IKEA-catalogi te bewaren.
 

Lees meer
Gemberpot en vazen, particuliere collectie

Warenhuisporselein

februari 11, 2014

Het afgelopen jaar heb ik veel onderzoek gedaan naar een nieuw type exportporselein uit een privécollectie. In deze blog een korte versie van mijn artikel dat vorige week is gepubliceerd in het magazine Vormen uit Vuur van de Nederlandse Vereniging van Vrienden van Ceramiek en Glas. De term 'warenhuisporselein' wordt in dit artikel verder verklaard.

Lees meer
Tegel Prinsenhof, Merk Mosa en Delft

Een tegel met een identiteitscrisis

januari 03, 2014

Tijdens de kerstdagen dook een echte toeristenversie tegel van ‘Delfts blauw’ in de familie op. Delfts blauw is bekend over de hele wereld. Het is dan ook begrijpelijk dat de toeristenindustrie hier handig op inspeelt. Na een korte bestudering van de tegel die mijn moeder had gekregen werd duidelijk dat het om een stuk gaat met een gespleten persoonlijkheid.

Lees meer
Kom, foto: M. van Wilgen-Felten / SOB Research

Soepkom

december 13, 2013

In mijn zoektocht naar een werkend classificatiesysteem voor Aziatische keramiek loop ik wel eens tegen een vorm van 'vrije' terminologie aan. Dan heb ik het niet over de verwarring die ontstaat bij het benoemen van een schotel, synoniem aan 'schaal' of een onderdeel van een kop-en-schotel , maar over de hedendaagse termen die aan vormen of decoraties toegekend kunnen worden.

Lees meer
Dekseltje, porselein (collectie Gemeente Vlaardingen)

Vorst en Volk: Vlaardingen of Frankrijk?

oktober 10, 2013

Binnen het thema 'Vorst en Volk' van de Maand van de Geschiedenis geef ik een lezing in Schiedam over Aziatisch porselein uit archeologische opgravingen. Er zijn teveel onderwerpen om allemaal tegelijk te behandelen. Hierbij een artikel over een 'vorstelijk' dekseltje dat ik eerder heb beschreven in Vormen uit Vuur en de Terra Nigra.

Lees meer
Raerens steengoed

Tussen kunst en archeologie

september 10, 2013

Ik vertel graag over mijn ambitie om kunsthistorisch onderzoek en dat van de archeologie meer samen te brengen. Juist door het onderzoeken van archeologisch materiaal, kan ik als kunsthistoricus veel beter het gebruikersgeschiedenis en de status ervan nuanceren. Om dit op een goede manier te kunnen doen, is er naar mijn mening meer samenwerking nodig tussen de twee vakgebieden. We kunnen van elkaar leren en elkaar aanvullen. Onze hedendaagse discussie over klassenverschillen, high en low-art - kunst en kitsch -  gaat hier nog steeds over. Wat zegt mijn gebruik van Wedgewood-servies over mijn status? Winkel ik dan ook automatisch meer bij de Albert Heijn? De vraag is in hoeverre dit verschilt met de consument uit de achttiende eeuw. Als we een zogenaamde ‘rijke’ beerput vinden met resten van luxe voedselproducten als zalm of ananas, vinden we dan ook beter gedecoreerd keramiek? Het onderzoek naar een antwoord op deze vragen zijn voor mij een drijfveer om met één been in de opgraving en het ander in een keurig museumdepot te blijven staan.

Lees meer